10 chấn thương thể thao phổ biến và biện pháp phòng tránh
Thể thao mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, giúp tăng cường sức mạnh cơ bắp, cải thiện sự dẻo dai và nâng cao thể lực. Tuy nhiên, nếu vận động sai kỹ thuật, không khởi động đầy đủ hoặc tập luyện quá sức, người chơi có thể gặp phải các chấn thương thể thao ở cơ, gân, dây chằng và khớp.
Dưới đây là 10 chấn thương thể thao thường gặp cùng những biện pháp giúp giảm nguy cơ chấn thương khi vận động.
1. Bong gân
Bong gân xảy ra khi dây chằng quanh khớp bị kéo giãn quá mức hoặc bị tổn thương. Tình trạng này thường gặp ở cổ chân, đầu gối và cổ tay.
Biểu hiện thường gặp:
- Đau tại vị trí tổn thương.
- Sưng hoặc bầm tím quanh khớp.
- Khó vận động hoặc chịu lực.
- Có thể cảm thấy khớp không vững.
Bong gân thường xảy ra khi tiếp đất sai tư thế, đổi hướng đột ngột hoặc bị va chạm trong khi chơi thể thao.
2. Căng cơ
Căng cơ là tình trạng cơ hoặc phần gân nối với cơ bị kéo giãn quá mức, đôi khi có thể xuất hiện các tổn thương nhỏ trong sợi cơ.
Các vị trí thường gặp gồm cơ đùi, bắp chân, cơ lưng và cơ vai.
Triệu chứng có thể bao gồm:
- Đau khi vận động.
- Cơ bị căng hoặc co cứng.
- Giảm sức mạnh của vùng cơ tổn thương.
- Có thể xuất hiện sưng hoặc bầm tím.
3. Chấn thương dây chằng chéo trước
Dây chằng chéo trước (ACL) có vai trò quan trọng trong việc giữ vững khớp gối. Chấn thương ACL thường gặp ở các môn thể thao yêu cầu chạy, bật nhảy và thay đổi hướng nhanh như bóng đá, bóng rổ hoặc cầu lông.
Người bệnh có thể cảm thấy đau, sưng gối, hạn chế vận động hoặc cảm giác khớp gối mất vững.
4. Trật khớp
Trật khớp xảy ra khi hai đầu xương tạo nên khớp bị lệch khỏi vị trí bình thường. Chấn thương này có thể xảy ra do va chạm mạnh, té ngã hoặc vận động sai tư thế.
Trật khớp thường gây:
- Đau dữ dội.
- Sưng và biến dạng vùng khớp.
- Hạn chế hoặc mất khả năng vận động.
Khi nghi ngờ trật khớp, không nên tự ý nắn chỉnh khớp mà cần được kiểm tra y tế.
5. Chấn thương sụn chêm
Sụn chêm nằm giữa xương đùi và xương chày, có vai trò hấp thụ lực và hỗ trợ sự ổn định của khớp gối.
Chấn thương sụn chêm thường xảy ra khi đầu gối xoay hoặc đổi hướng đột ngột trong khi bàn chân vẫn cố định.
Dấu hiệu thường gặp:
- Đau ở khớp gối.
- Sưng sau vận động.
- Khó duỗi hoặc gập gối.
- Có cảm giác kẹt hoặc lục cục trong khớp.
6. Viêm hoặc tổn thương gân
Gân là cấu trúc kết nối cơ với xương. Vận động lặp đi lặp lại hoặc tăng cường độ tập luyện quá nhanh có thể gây quá tải gân.
Một số vị trí thường gặp gồm:
- Gân Achilles.
- Gân bánh chè.
- Gân quanh khớp vai.
- Gân khuỷu tay.
Đau thường xuất hiện khi vận động và có thể tăng lên nếu tiếp tục tập luyện với cường độ cao.
7. Đau hoặc chấn thương khớp vai
Các môn thể thao có động tác đưa tay lên cao hoặc vận động vai lặp lại như bơi, cầu lông, tennis, bóng chuyền có thể làm tăng nguy cơ chấn thương vùng vai.
Một số tình trạng có thể gặp gồm tổn thương chóp xoay, viêm quanh khớp vai hoặc chèn ép các cấu trúc quanh khớp.
Người bị chấn thương có thể cảm thấy đau khi giơ tay, xoay vai hoặc thực hiện các động tác đưa tay qua đầu.
8. Chấn thương cổ chân
Cổ chân là một trong những vị trí dễ bị chấn thương khi chơi thể thao. Tình trạng thường gặp nhất là lật cổ chân hoặc bong gân cổ chân.
Nguyên nhân có thể do:
- Tiếp đất không đúng tư thế.
- Chạy trên bề mặt không bằng phẳng.
- Đổi hướng quá nhanh.
- Va chạm với người chơi khác.
Nếu chấn thương nghiêm trọng, người bệnh có thể không thể đứng hoặc đi lại bình thường.
9. Đau lưng do vận động
Các động tác nâng tạ, xoay người, cúi người hoặc vận động với kỹ thuật không đúng có thể tạo áp lực lên vùng cột sống thắt lưng.
Đau lưng do thể thao có thể liên quan đến căng cơ, tổn thương dây chằng hoặc các cấu trúc khác quanh cột sống.
Không nên cố tiếp tục tập luyện khi xuất hiện đau lưng rõ rệt hoặc đau tăng dần trong quá trình vận động.
10. Gãy xương
Gãy xương là một trong những chấn thương thể thao nghiêm trọng, thường xảy ra sau va chạm mạnh, té ngã hoặc chịu lực quá mức.
Các dấu hiệu có thể gặp:
- Đau dữ dội.
- Sưng nhanh.
- Biến dạng chi.
- Không thể vận động hoặc chịu lực.
- Có thể xuất hiện bầm tím.
Khi nghi ngờ gãy xương, cần hạn chế di chuyển vùng tổn thương và nhanh chóng đến cơ sở y tế để được kiểm tra.
BIỆN PHÁP PHÒNG TRÁNH CHẤN THƯƠNG THỂ THAO
Không phải tất cả chấn thương đều có thể phòng ngừa hoàn toàn, nhưng một số thói quen đúng có thể giúp giảm nguy cơ chấn thương.
1. Khởi động trước khi tập luyện
Nên dành thời gian khởi động phù hợp trước khi vận động. Có thể bắt đầu bằng các động tác vận động nhẹ, sau đó tăng dần cường độ để cơ thể thích nghi.
2. Tập đúng kỹ thuật
Thực hiện đúng kỹ thuật giúp phân bổ lực hợp lý lên cơ, gân và khớp. Với các bài tập như chạy, nâng tạ, bật nhảy hoặc đổi hướng, kỹ thuật vận động đặc biệt quan trọng.
3. Tăng cường độ tập luyện từ từ
Không nên đột ngột tăng thời gian, tần suất hoặc cường độ tập luyện. Cơ thể cần thời gian thích nghi với mức vận động mới.
4. Sử dụng trang thiết bị phù hợp
Giày thể thao và dụng cụ phù hợp với từng môn thể thao có thể giúp hỗ trợ quá trình vận động và hạn chế một số yếu tố nguy cơ.
5. Chú ý bề mặt tập luyện
Nên kiểm tra sân tập, mặt đường hoặc khu vực vận động để hạn chế nguy cơ trượt ngã, vấp hoặc tiếp đất không ổn định.
6. Cho cơ thể thời gian nghỉ ngơi
Nghỉ ngơi hợp lý giúp cơ thể phục hồi sau vận động. Không nên cố tập luyện khi đang có triệu chứng đau hoặc chấn thương chưa được đánh giá đầy đủ.
7. Không bỏ qua dấu hiệu bất thường
Đau kéo dài, sưng khớp, hạn chế vận động, khớp mất vững hoặc đau tái phát nhiều lần là những dấu hiệu cần được chú ý. Việc kiểm tra sớm có thể giúp xác định nguyên nhân và mức độ tổn thương.
KHI NÀO NÊN ĐI KHÁM?
Sau chấn thương thể thao, bạn nên được kiểm tra nếu có các biểu hiện như đau nhiều, sưng nhanh, bầm tím rõ, biến dạng khớp hoặc chi, không thể chịu lực, hạn chế vận động nghiêm trọng hoặc triệu chứng không cải thiện.
Đặc biệt, nếu chấn thương xảy ra với tiếng “rắc”, khớp mất vững hoặc có cảm giác kẹt khớp, nên đi khám để được đánh giá chính xác.
Cách điều trị hiệu quả cho chấn thương thể thao
>>>Nhận ngay gói ưu đãi Khám + Chữa bệnh giá chỉ 99K (không mất thêm phụ phí)
Thông thường với bệnh lý này giai đoạn đầu mục tiêu điều trị là giúp bệnh nhân giảm đau, giảm viêm, giảm các triệu chứng khó chịu. Sau đó sẽ tiến hành giải quyết triệt nguyên nhân gây bệnh, phục hồi để bệnh nhân lấy lại sức cơ và khả năng vận động bình thường. Cuối cùng là giải pháp tăng cường chất lượng cơ xương khớp để bệnh nhân không bị tái phát bệnh.
Phòng khám HTC là một trong các địa chỉ vàng trong điều trị bệnh cơ xương khớp ở Việt Nam. Tại HTC tất cả các giải pháp đưa ra đều dựa trên khoa học KHÔNG DÙNG THUỐC-KHÔNG TIÊM-KHÔNG PHẪU THUẬT. Mục tiêu điều trị là phục hồi hoàn toàn tự nhiên chứ không phải chỉ giảm triệu chứng. Chỉ có như vậy nguy cơ tái phát thấp và an toàn tuyệt đối cho bệnh nhân.
HTC đã thành công trong việc chữa phong thấp khớp, khôi phục chức năng vận động cho nhiều bệnh nhân, kể cả những trường hợp đã thất bại với các phương pháp chữa trị khác nhờ đội ngũ y bác sĩ giỏi, phương pháp độc quyền mang lại hiệu quả nhanh và bền vững, hệ thống trang thiết bị hiện đại, đặc biệt chi phí hợp lý chính là một điểm cộng sáng giá.
